Kruszyn 

Kruszyn - niemiecka nazwa wsi - Gross Krauschen

 

Położenie:

     Wieś położona na wysokości 2003-212 m n.p.m. ok. 2,5 km na wschód od Bolesławca po północnej stronie szosy do Wrocławia. Po przeciwnej, a więc południowej, leży tzw. Godnów i Kruszynek, obecnie stanowiący administracyjną całość z Kruszynem. na północ od tej miejscowości, przecier przez linię kolejową teren zwany schlachtgrund, leżący przy strumieniu wpadającym do Bobrzycy w Kraśniku. Na jego początku kolonia Gozndów (Mała Kolonia) dawna Rotherberg (Czerwone Wzgórze). Przy niej rozciągający się w kierunku wschodnim Dębowy Lasek - Eichenwaldchen. centrum Kruszyna stanowi dawny folwark z parkiem i dworem. Tuż za nimi stał wiatrak, za którym ponad 200 metrów na południe przy drodze do Bolesławca widzimy pomnik z czasów napoleońskich.

Ludność:

     W 1085 roku zamieszkiwało Kruszyn 496 osób, z których do 9 było zagrodnikami i 37 chałupnikami. W 1925 roku wieś liczyła 550 mieszkańców, a 550 w 1939 roku, kiedy to zasiedlili oni 171 gospodarstw domowych . Ciekawa była ich przynależność zawodowa. Aż 272 osoby pracowały w przemyśle i rzemiośle, 61 w handlu i jedynie 114 utrzymywało się z pracy na roli.

 Nazwa wsi:

     Nazwa wsi jest pochodzenia słowiańskiego sięgającego jeszcze przed XIII wieku. Słowo Krusza będące najpewniej pierwszą nazwą wsi oznaczało gruszę - tj drzewo owocowe, które musiało w tym rejonie rosnąć w dużej ilości. podobieństwo jest widoczne w zachowanych źródłach nazwach wsi z XIV i XVI wieku kiedy pisano o Kruszynie jako Grozen Grouschin (1390) i Gross Krauschen (1576). Nie można atoli wiązać Kruszyna z analogicznymi fonetycznie słowami kruchy, kruszywo czy kruszyna. Niemcy pisali o niej jako o Birndorf - Gruszanej Wsi, co miało oddawać sens słowiańskiej nazwy. W przeciwieństwie do Kruszynka, Kruszyn określany był jako Gross Krausche i, co ciekawe jest starszy od małego Kruszyna. Niemcy w gwarze mówili na wieś Krausche, natomiast w 1945 roku nadano jej nazwę będącą żywym tłumaczeniem formy przedwojennej tj. Wielki Kruszyn. Zmieniono ja na Kruszyn. Całkiem możliwe jest pochodzenie nazwy wsie od wspomnianego słowa Kusza oznaczające w starosłowiańskim bogactwo, dostatek. tak na przykład uformowała się nazwa Kruszwicy. Być może Niemcy źle odszyfrowali słowiańską etymologię. Należy dodać, że wiązano również nazwę wsi ze słowem krasny tj. piękny Trudno jednakże odszukać się w tym porównaniu bliższych antologii.

Historia:

     Najstarsze odkrycia pochodzą tu z czasów neolity. W roku 1928 odnaleziono toporek kamienny, który do 1945 roku przechowywany był w muzeum Miejskim w Bolesławcu. Podobnie jak okoliczne miejscowości wieś związana z osadnictwem słowiański. Odkryto tutaj (również w 1928 roku) podczas prac archeologicznych cmentarzysko ciałopalne kultury łużyckiej oraz wazy z nacięciami. Wieś pierwszy raz wspomniana w 1305 roku, w "Liber Fundationis Episcopatus Wratislaviensis" : "Item Crusin sunt X mansi." (Podobnie w Kruszynie jest X łanów).

 Warto zobaczyć:

     W przygotowaniu

 

Dodaj komentarz


Kod antyspamowy
Odśwież

Odsłon artykułów:
157111

Wspierają nas

842510
dzisiaj
wczoraj
w tym tygodniu
tydzień wcześniej
w tym miesiącu
miesiąc wcześniej
razem
304
671
3406
831475
8164
17064
842510

twoje IP: 54.196.182.102
Czas serwera: 2017-12-15 13:01:12

Inne informacje